Lənkəranın kənd təsərrüfatı tarixində öz zəhməti, peşəkarlığı və yüksək əmək nailiyyətləri ilə silinməz iz qoymuş şəxsiyyətlərdən biri də Sosialist Əməyi Qəhrəmanı Məmmədrza Rufulla oğlu Rəsulovdur. O, tərəvəzçilik sahəsində əldə etdiyi misilsiz uğurları, tətbiq etdiyi yenilikçi aqrotexniki üsulları və təşkilatçılıq bacarığı ilə yalnız doğma Aşağı Nüvədi kəndində deyil, bütövlükdə respublikanın kənd təsərrüfatı tarixində özünəməxsus yer tutmuşdur.

Məmmədrza Rufulla oğlu Rəsulov 21 avqust 1939-cu ildə Lənkəran rayonunun Aşağı Nüvədi kəndində talış ailəsində anadan olmuşdur. Əmək fəaliyyətinə hələ gənc yaşlarından başlamış, 1960-cı ildə kənd sovxozunda fəhlə kimi işə qəbul edilmişdir. Torpağa bağlılığı, zəhmətsevərliyi və işinə məsuliyyətli yanaşması qısa müddətdə onun fərqlənməsinə səbəb olmuşdur. 1965-ci ildə tərəvəzçilik briqadasının briqadiri vəzifəsinə təyin edilən Məmmədrza Rəsulov qarşısına istehsalın artırılması və məhsuldarlığın yüksəldilməsi kimi mühüm vəzifələr qoymuşdur.

1970-ci illərin əvvəllərində sovxozda tərəvəzçilik sahəsinin inkişafı əsas prioritetlərdən biri idi. Əkin sahələrinin ümumi ərazisi cəmi 500 hektar təşkil etdiyindən Məmmədrza Rəsulov mövcud torpaq imkanlarından daha səmərəli istifadə etməyi, sahələri genişləndirmək əvəzinə məhsuldarlığı artırmağı qarşıya məqsəd qoymuşdu. Bu məqsədlə yeni intensiv tərəvəzçilik üsullarını sınaqdan keçirərək pilot sahələrdə tətbiq etməyə başlamışdır.

Onun rəhbərliyi ilə həyata keçirilən aqrotexniki tədbirlər qısa müddətdə öz bəhrəsini vermişdir. 1972-ci ildə tətbiq olunan yeni metodlar nəticəsində hər hektardan 300 sentner məhsul əldə edilmişdir. Briqada üzvü Solmaz Əliyeva isə hektardan 350 sentner məhsul götürərək respublika üzrə yüksək göstəriciyə imza atmışdır. Bu nailiyyətlər Məmmədrza Rəsulovun rəhbərlik etdiyi briqadanın təcrübəsinin geniş yayılmasına zəmin yaratmışdır.

Məmmədrza Rəsulovun kənd təsərrüfatının inkişafına verdiyi ən mühüm töhfələrdən biri də sovxozda «Briqada-min ton» – «Min tonluq briqadalar» hərəkatının yaradılması və təşkilinə rəhbərlik etməsi olmuşdur. Onun təşəbbüsü ilə tərəvəzçilikdə intensiv əkinçilik metodları tətbiq edilmiş, eyni torpaq sahələrindən il ərzində iki dəfə məhsul götürülməsi təmin olunmuşdur. Bu yanaşma torpaqdan istifadənin səmərəliliyini artırmaqla yanaşı, tərəvəz istehsalının da əhəmiyyətli dərəcədə yüksəlməsinə səbəb olmuşdur.

1976–1979-cu illər Məmmədrza Rəsulovun rəhbərlik etdiyi briqadanın əmək tarixində xüsusilə yaddaqalan dövr olmuşdur. Həmin illərdə sovxozda tərəvəz istehsalı ardıcıl şəkildə artaraq 1976-cı ildə 1208 tona, 1977-ci ildə 1300 tona, 1978-ci ildə 1412 tona, 1979-cu ildə isə 1800 tona çatdırılmışdır. Briqada cəmi üç il yarım ərzində beşillik istehsal planını yerinə yetirmiş, 1979-cu ildə hər hektardan 730 sentner məhsul götürməklə respublika üzrə yeni rekorda imza atmışdır.

Əldə olunan bu yüksək nəticələr Məmmədrza Rəsulovun adını ölkənin qabaqcıl kənd təsərrüfatı mütəxəssisləri sırasına yüksəltmişdir. O, yalnız təcrübəli təşkilatçı deyil, həm də daim öyrənməyə, elmi biliklərini artırmağa çalışan mütəxəssis olmuşdur. 1979-cu ildə Azərbaycan Kənd Təsərrüfatı İnstitutunu bitirərək aqronom ixtisasına yiyələnmişdir.

1981–1992-ci illərdə sovxozda aqronom və şöbə müdiri vəzifələrində çalışan Məmmədrza Rəsulov kənd təsərrüfatında müasir aqrotexniki üsulların tətbiqinə, əkinçilik mədəniyyətinin yüksəldilməsinə və məhsuldarlığın artırılmasına mühüm töhfələr vermişdir. O, briqada üzvlərinin təklif və təcrübələrini nəzərə alaraq sıx əkin metodlarının tətbiqinə xüsusi diqqət yetirmiş, kollektiv əmək və düzgün təşkilatçılıq sayəsində yeni uğurların əldə edilməsinə nail olmuşdur.

İstehsalat sahəsində qazandığı böyük təcrübə və nüfuz onun ictimai fəaliyyətində də özünü göstərmişdir. 2001–2010-cu illərdə Aşağı Nüvədi bələdiyyəsinin sədri vəzifəsində çalışan Məmmədrza Rəsulov doğma kəndinin sosial-iqtisadi inkişafı, yerli əhalinin problemlərinin həlli və icmanın rifahının yaxşılaşdırılması istiqamətində fəaliyyət göstərmişdir. 2002-ci ildə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin sərəncamı ilə ona Prezident təqaüdü təyin edilmişdir.

Məmmədrza Rəsulovun əmək fəaliyyəti dövlət tərəfindən yüksək qiymətləndirilmişdir. SSRİ Ali Soveti Rəyasət Heyətinin 7 mart 1980-ci il tarixli fərmanı ilə 1979-cu ildə kənd təsərrüfatı məhsullarının istehsalının və dövlətə satışının artırılmasında qazandığı böyük uğurlara, göstərdiyi əmək qəhrəmanlığına və sosialist öhdəliklərinin yerinə yetirilməsinə görə ona Sosialist Əməyi Qəhrəmanı fəxri adı verilmişdir. O, eyni zamanda SSRİ-nin ən yüksək dövlət təltiflərindən biri olan «Lenin» ordeni və «Oraq və Çəkic» qızıl medalı ilə təltif olunmuşdur. Bundan əlavə, «Qırmızı Əmək Bayrağı» ordeni və digər mükafatlara layiq görülmüşdür.

Məmmədrza Rufulla oğlu Rəsulov 17 yanvar 2010-cu ildə vəfat etmiş və doğulub boya-başa çatdığı Aşağı Nüvədi kəndində torpağa tapşırılmışdır.

Onun həyat və fəaliyyət yolu zəhmətə sədaqətin, torpağa bağlılığın, peşəkarlığın və məqsədyönlü əməyin parlaq nümunəsidir. Məmmədrza Rəsulovun rəhbərlik etdiyi briqadanın əldə etdiyi rekord göstəricilər, kənd təsərrüfatına gətirdiyi yeniliklər və doğma yurdunun inkişafına verdiyi töhfələr Lənkəranın əmək tarixinin qiymətli səhifələrindəndir.

Sosialist Əməyi Qəhrəmanı Məmmədrza Rəsulovun adı və əziz xatirəsi Lənkəranın zəhmətkeş insanları, xüsusilə də Aşağı Nüvədi kəndinin sakinləri tərəfindən daim ehtiramla yad edilməyə layiqdir.

YENİNEWSTV24.AZ

Səadət Abdullayeva
Lənkəran Tarix-diyarşünaslıq muzeyinin elmi işçisi

Related Post

Bir cavab yazın

Sizin e-poçt ünvanınız dərc edilməyəcəkdir. Gərəkli sahələr * ilə işarələnmişdir